De Nationale Havenraad (NHR) is een uniek overleg- en samenwerkingsorgaan van de Nederlandse zeehavens in den brede. Daarin participeren havenbeheerders (zeehavenexploitanten), havenbedrijfsleven (zeehavengebruikers) en een aantal relevante departementen. De Raad zet zich in voor de (concurrentie)positie van Nederland als haven-, industrie-, transport- en distributiecomplex ten behoeve van het eigen land en van Europa. Kennis over en visievorming op havenontwikkelingen worden daartoe binnen de Raad met elkaar gedeeld. De Raad tracht zijn doelstelling te bereiken door het middels overleg bevorderen van de samenwerking binnen en tussen de diverse geledingen van de havensector, het coördineren van het rijksbeleid met hulp van de rijksvertegenwoordigers en het adviseren en informeren van de verschillende havenpartijen. 

Ontstaan van de Nationale Havenraad

In 1966 is de Zeehavennota uitgebracht waarin de behoefte werd onderkend aan een orgaan dat het onderling contact tussen de havenbeheerders en het bedrijfsleven zou kunnen bevorderen. Voor een flexibel en verantwoord havenbeleid is het ook voor het Rijk belangrijk de ontwikkelingen en het daarmee veranderende toekomstbeeld op de voet te volgen en aan de hand daarvan tot een snelle en verantwoorde besluitvorming te komen. Op die grondslag werd in 1968 de Commissie Zeehavenoverleg (CZHO) ingesteld. De CZHO bracht in 1974 advies uit om een Nationale Havenraad in te stellen met als samenstelling vertegenwoordigers van het Rijk, de besturen van havengemeenten, havenregio's en het havenbedrijfsleven. Na instelling van de Voorlopige Nationale Havenraad in 1980 is de Nationale Havenraad opgericht bij Koninklijk Besluit van 7 mei 1986.